آموزش نجوم به صورت آنلاین

منوی اصلی

سبد خرید شما خالی است.

کلیک کن

راهنمای یافتن صورت های فلکی

صورتهای فلکی

یافتن صورت های فلکی برای علاقه‌مندان تازه کار، نیاز به راهنمایی و آموزش اولیه دارد. این مقاله شامل دو قسمت است که بخش اول آن در یک ویدئوی ۲۰ دقیقه‌ای به آموزش یافتن صورت های فلکی می‌پردازد. و در بخش دوم یک ابزار بسیار مناسب که مورد نیاز هر علاقه‌مند و رصدگر آسمان است ارائه می‌شود. این ابزار، نقشه های ماهانه و فصلی آسمان شب یا نقشه صورت های فلکی در ماه‌ها و فصل‌های مختلف سال است.

بخش اول: فیلم راهنمای یافتن صورت های فلکی

صورت های فلکی در واقع ترکیباتی فرضی از ستارگان هستند که شکل‌ها و تصویرهای خاصی را می‌سازند. تاریخچه شکل‌گیری آن‌ها به اندازه فرهنگ اقوام مختلف، قدمت دارد. هر قوم و ملتی با توجه به باورها و اعتقادات و افسانه‌های خود، آن‌ها را دسته‌بندی و نام‌گذاری کرده‌اند. اکنون کل آسمان به ۸۸ صورت فلکی تقسیم بندی شده و مرز و حدود هر کدام هم کاملا مشخص است. این کار توسط اتحادیه بین المللی نجوم انجام می‌شود.

صورت فلکی جبار
نقشه صورت فلکی جبار

شناخت صورت های فلکی باعث می‌شود که ما به راحتی بتوانیم آسمان و اجرام موجود در آن را شناسایی کنیم. و حرکت اجرام منظومه شمسی را نیز در بین ستارگان راحت‌تر بررسی کنیم.

مقاله مرتبط: «فهرست نام صورت‌های فلکی»

یکی از جذاب‌ترین کارهایی که علاقه‌مندان به نجوم و ستارگان، انجام می‌دهند یافتن صورت های فلکی و آشنایی با آن‌هاست. در حقیقت یک منجم آماتور مهارت زیادی در شناخت صورت های فلکی دارد. اما پیدا کردن صورت های فلکی هم نیاز به اصول و نکات مخصوص به خود دارد و هم ابزار خاص خود را می‌طلبد. در فیلم بالا سعی شده است تا به ساده‌ترین شکل، اصول یافتن صورت های فلکی آموزش داده شود و به صورت عملی نکات مربوط به پیداکردن آن‌ها بیان شود.

فیلم ۲۰ دقیقه‌ای راهنمای یافتن صورت های فلکی

نسخه‌ با کیفیت این فیلم را می‌توانید با کلیک بر دکمه زیر دانلود کنید:

در رصد آسمان صبور باشید:
موفقیت در رصد آسمان = تمرین + تکرار + بردباری


بخش دوم: نقشه های ماهانه صورت های فلکی

همان طور که در ویدئوی آموزشی فوق بیان شده، یکی از ابزارهای مهم در یافتن صورت های فلکی، نقشه های آسمان شب در مواقع مختلف سال است. برای همین منظور مجموعه کاملی از این نقشه‌ها را به دو صورت ماهانه و فصلی تهیه و تنظیم کرده‌ام که می‌تواند باعث پیشرفت رصدها و یافتن صورت های فلکی توسط شما شوند. این نقشه‌ها به صورت عکس با کیفیت بالا هستند که امکان چاپ را هم فراهم می‌کنند. سه نمونه از آن‌ها را در تصویرهای زیر می‌توانید مشاهده کنید.

  1. نقشه‌های ماهانه، وضعیت صورت های فلکی را در شب‌های میانی ماه مورد نظر نشان می‌دهد. از طرفی این نقشه‌ها در دو حالت زمینه سفید و مشکی تهیه شده است تا کاربرد آن برای شما آسان‌تر باشد. این مجموعه شامل ۲۴ نقشه است.
  2. نقشه‌های فصلی شامل ۱+۴ نقشه هستند و تعداد بیشتری از اجرام معروف غیرستاره‌ای را شامل می‌شوند.

البته این نقشه‌ها مربوط به آسمان نیمکره شمالی است.

برای دانلود نقشه های صورت های فلکی بر دکمه نارنجی زیر کلیک کنید:

یک فایل زیپ شده به حجم ۳۲ مگابایت دانلود می‌شود.

روی عکس‌های نمونه زیر کلیک کنید تا در ابعاد بزرگ مشاهده کنید.

تهیه و تنظیم: محمد همایونی

محمد همایونی
کارشناس و مدرس نجوم هستم و اعتقاد دارم که « یک ستاره شناس این جهان را مکانی زیباتر برای زندگی می‌بیند! » و جهت ترویج آن فعالیت می‌کنم.

‫31 نظر

  • ناشناس گفت:

    سلام خسته نباشی سایت خوبی داری!
    متاسفانه اکثر جوونا سرشون به صفحات مجازی و چیز های پوچ گرمه و خبری از جهان اطرافشون با این همه زیبایی و معما ندارند.
    و تشکر از شما که به رایگان دانسته های خودتون رو به اشتراک میگذارید

  • مايده گفت:

    سلام، پسورد فایل نقشه ها چیه؟ ننوشتین هیچ جا

  • امیر.ح.ب گفت:

    سلام و هزاران درود
    خیلی مطلب خوب و عالیی آماده کردین از شما ممنونم به خاطر این همه زحمات. و خواستم بگم که من کلی استفاده کردم و لذت بردم مرسی.
    Ps: امید به روزی که همه ما از علم ستاره شناسی بهره مند بشویم و از اطلاعات به درد بخورش استفاده کنیم (:

    • محمد همایونی گفت:

      امیر آقای عزیز: درود برشما.
      شما لطف دارید و بزرگوارید. خوشحالم و خدا رو شکر می‌کنم که برای شما مفیده بوده. دعای شما بسیار زیبا و عالیست.

  • mahdirezaebrahimzadeh گفت:

    سلام خسته نباشید
    یه سوال از خدمتتون داشتم
    نوار سفید رنگ موجود در نقشه های ماهانه سیاه نشانه چیه ؟

    • محمد همایونی گفت:

      سلام و درود.
      نوار راه شیری را نشان می‌دهد.
      در صورتی که شما در مکانی به آسمان نگاه کنید که آلودگی نوری وجود نداشته باشد، می‌توانید نوار کهکشان یا همان راه شیری را مشاهده کنید.

    • عباس گفت:

      سلام استاد عزیز
      برای اینکه بفهمیم موقعیت صورتهای فلکی مثلا در ایران کدام منطقه میشه چطوری باید بفهمیم

      • محمد همایونی گفت:

        سلام و درود بر عباس عزیز
        سوال شما مبهم است و من نمی‌توانم منظور شما را درست متوجه شوم.لطفا توضیح بیشتری دهید.
        اما در ویدئوی همین صفحه بیان کردیم که با چه ابزارهایی می‌توان نقشه صورت‌های فلکی را در هر مکان و هر زمان به دست آورد و یافت.

  • Pari گفت:

    کاش میشد فقط یه بار در آسمون معلق باشم و آسمون رو بگردوم

  • شهاب گفت:

    من سال ها، شب ها و روز ها دنبال این نقشه ها بودم. خیلی خوشحالم که پیدا کردم این سایت رو. بیش از هر ستاره شناس و اختر فیزیک دان دیگه، به کیهان و گیتی علاقه دارم. ضمنا من دندان پزشک هستم.

    • محمد همایونی گفت:

      درود برشما آقای شهاب عزیز.
      به شما بسیار تبریک میگم که اینقدر به نجوم و کیهان علاقه‌مند هستید؛ این خیلی خیلی عالیه.
      و خوشحالم که این نقشه‌ها برای شما مفید و مناسب بوده.
      امیدوارم شما رو در دوره‌های آموزش نجوم ملاقات کنیم

  • zahra taba گفت:

    واقعا عالیه=) ممنونم که این اطلاعاتو رایگان در اختیارمون قرار میدین.
    یادمه وقتی بچه بودم سه تا ستاره تو آسمون پیدا کرده بودم و یکی از سرگرمیام این بود که توو آسمون دنبالشون بگردم، حالا میبینم که اون سه ستاره همون کمربند جباره:))

    • محمد همایونی گفت:

      درود برشما زهرا خانم عزیز.
      لطف دارید.
      خیلی عالیه که همچنان به نجوم علاقه‌مند هستید. حتما اون رو ادامه دهید.

  • zahra taba گفت:

    یه سوال داشتم
    اینکه بتونیم سحابی جبار و خوشه پروین رو با چشم غیرمسلح ببینیم با توجه به آلودگی نوری شهر منطقیه؟ احساس میکنم توهم زدم? اما وقتی با نقشه تطبیق دادم دقیقا توی همون مکان ها بودن
    بازم متشکرم

    • محمد همایونی گفت:

      بازهم درود بر شما زهرای عزیز.
      بله منطقی هست. خوشه پروین که به راحتی قابل تشخیصه حتی از میدان انقلاب تهران هم قابل دیدن هست. اما سحابی جبار رو اگه در اون آلودگی شدید بتونید تشخیص بدید، فقط به صورت یک ستاره بسیار کم‌نور دیده میشه و حالت مه‌آلود بودنش دیگه قابل تشخیص نیست. ولی در شهرهای کوچکتر از تهران، میشه حالت مه‌آلودی اون رو تشخیص داد.
      تطبیق با نقشه‌تون درست بوده.

  • […] بهترین نقشه‌های آسمان شب را دانلود کنید […]

  • جواد کهنسال گفت:

    سلام
    خیلی ممنون توضیحات مفید و کاملتون.
    ویدئو و تصاویرماهانه و فصلی نجوم خیلی جامع گویای بسیاری از مباحث نجوم بود.
    باز هم ممنون از زحماتی ک برای جمعآوری مطالب کشیدید

  • پریسا گفت:

    درور بر شما دوست عزیز
    سپاس که این علم رو برای ما به اشتراک گذاشتید، خیلی لذت بردم.
    به امید روزی که ایران عزیز دوباره به روزهای خوش و خرم برگرده.

    • محمد همایونی گفت:

      سلام بر پریسای عزیز.
      سپاس از حضور شما در سایت و ابراز لطف شما. به امید چنین روزها و دوران‌هایی.

  • ناشناس گفت:

    سلام وقت بخیر و درود بر وجودتان تصویر اولی که در وبسایتتون گذاشتین فردی که بر روی سطحی صاف ایستاده ایا منظور بر اینه که از نظر شما تئوری زمین تخت واقعیه؟

    • محمد همایونی گفت:

      سلام و دورد برشما.
      آفرین به دقت شما.
      نه! ارتباطی به زمین‌تختگرایی نداره. یک کارتون از افق ناظر هست.
      زمین‌تختگرایی که یک توهم بیشتر نیست

      • ناشناس گفت:

        بله ممنون از پاسخ شما بسیار سپاسگزارم ?
        در این بحث من مدت ها بود شکاک شده بودم ولی خب با مطالعاتی که در این باره کردم شکم بر طرف شد و همچنین خواستم تا نظر ستاره شناسی همچون شما رو بدونم

        • محمد همایونی گفت:

          باعث خوشحالیه که از دام اون‌ها نجات پیدا کردید.
          اون‌ها اعتقادی دارند به نام زمین‌تختگرایی که به هر وسیله‌ای می‌خواهند اون رو اثبات کنند. و کارشون هیچ علمی هم نیست

  • مخمد گفت:

    سلام
    این نقشه ها در سال های مختلف هم فرق می کنه یا فقط ماه ها مهم هستند مثلا الان سال ۱۴۰۱ هستیم هم می شه استفاده کرد
    سوال بعدی هم درباره ی ساعت رصد هست که آیا اگه بخوایم تو یه ساعت دیگه رصد کنیم باید یه نقشه ی دیگه داشته باشیم

    • محمد همایونی گفت:

      سلام و درود برشما
      آن‌چه را که نیاز داشته باشید در فیلم آموزشی بیان کرده‌ایم. البته مطالب مفصل‌تر هم هست که فرصتش اینجا نبوده و در کلاس‌های آموزشی تقدیم می‌کنیم.
      این نقشه‌ها تا ده‌ها سال دیگر هم قابل استفاده هستند. فقط باید بتوانید درست از آن‌ها استفاده کنید.
      ساعت رصد: تقریبا یک ساعت پس و پیش آن‌چه در آن آمده است، تفاوت زیادی که موجب سردرگمی شود ایجاد نمی‌کند.
      البته که: نقشه‌های یک ماه را می‌توان دو ساعت زودتر در ماه بعد یا دو ساعت دیرتر در ماه قبل استفاده کرد.
      موفق باشید

  • محمد گفت:

    ممنون از پاسختون
    من علاقه ی بسیار زیادی به نجوم دارم لطفا راهنمایی کنید از کجا شروع کنم

    • محمد همایونی گفت:

      درود بر آقامحمد عزیز.
      بهترین و سریع‌ترین راه، شرکت در دوره‌های آموزش نجوم است.
      اگر هم بخواهید خودتان یادبگیرید، از برخی کتاب‌ها مثل نجوم به زبان ساده یا اخترشناسی یا ستاره‌شناسی به زبان آدمیزاد می‌شود استفاده کرد. ولی همین کتاب‌ها هم نیاز به معلم دارند.
      در اولین گام کمی با اصول رصد آسمان آشنا شوید و عمل کنید، مقداری از مبانی تئوری نجوم را یادبگیرید. ولی از همه بهتر شرکت در دوره‌های آموزش نجوم است.

  • دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

    آموزش نجوم به صورت آنلاین